Tay nắm cửa, công tắc đèn, điện thoại, bàn ăn, bồn rửa - 5 bề mặt này chứa vi khuẩn nhiều nhất trong nhà bạn. Mỗi ngày bạn chạm vào chúng hàng chục lần mà có khi cả tháng chưa lau đúng cách một lần.

Nhiều gia đình lau sàn nhà mỗi ngày nhưng lại bỏ quên những bề mặt tiếp xúc nhiều nhất này. Hoặc có lau nhưng dùng sai dung dịch, sai nồng độ - kết quả chỉ là "lau cho sạch bụi" chứ không diệt khuẩn thật sự.

Bài viết này hướng dẫn diệt khuẩn nhà cửa đúng cách: biết lau chỗ nào trước, dùng dung dịch gì, pha bao nhiêu, và quan trọng không kém - những sai lầm nguy hiểm cần tránh khi dùng hóa chất tẩy rửa.

5 bề mặt "ổ vi khuẩn" cần diệt khuẩn mỗi ngày

Không phải bề mặt nào trong nhà cũng cần lau cùng tần suất. Ưu tiên 5 chỗ sau - đây là những "điểm nóng" vi khuẩn tập trung nhiều nhất.

Tay nắm cửa và tay vịn cầu thang

Mỗi người trong nhà chạm vào đây 10-20 lần mỗi ngày, chưa kể khách đến thăm. Vi khuẩn có thể sống trên bề mặt kim loại đến 5 ngày. Một lần lau cồn 70% mỗi ngày - chỉ 30 giây - là đủ để giảm đáng kể lượng vi khuẩn bám trên đây.

Công tắc đèn và ổ cắm điện

Chạm nhiều nhưng hiếm khi ai nghĩ đến việc lau. Dùng khăn ẩm thấm cồn 70%, tắt điện trước khi lau để an toàn, lau nhẹ nhàng. Không cần ngâm nước hay xịt trực tiếp.

Điện thoại di động

Nghiên cứu cho thấy điện thoại di động chứa vi khuẩn nhiều gấp 10 lần bồn cầu - và bạn áp mặt vào đó để nghe điện thoại mỗi ngày! Lau màn hình và lưng máy bằng khăn microfiber ẩm thấm cồn nhẹ (không xịt trực tiếp vào máy) mỗi ngày, hoặc ít nhất 2-3 lần/tuần.

Bàn ăn và mặt bếp

Nơi chuẩn bị và ăn thức ăn phải đảm bảo sạch khuẩn. Lau bằng dung dịch diệt khuẩn trước khi nấu và sau bữa ăn. Đây là bề mặt có nguy cơ lây nhiễm chéo thực phẩm cao nhất trong bếp.

Bồn rửa tay và vòi nước

Bạn rửa tay để làm sạch vi khuẩn từ tay - nhưng khi tay còn bẩn, bạn đã chạm vào vòi nước trước. Vi khuẩn tích tụ đầy trên vòi và tay cầm bồn rửa. Lau vòi và tay cầm mỗi ngày cùng lúc rửa bồn rửa.

Mẹo thêm: Remote TV, bàn phím máy tính và tay ghế sofa cũng thuộc nhóm "chạm nhiều, lau ít". Thêm vào danh sách nếu có thời gian.

3 loại dung dịch diệt khuẩn - chọn đúng cho đúng việc

Không phải dung dịch nào cũng phù hợp cho mọi bề mặt. Hiểu đặc điểm từng loại để chọn đúng.

Cồn 70% (ethanol hoặc isopropanol)

Diệt hầu hết vi khuẩn và virus trong vòng 30 giây - nhanh và hiệu quả. Tốt nhất cho bề mặt nhỏ: điện thoại, tay nắm cửa, công tắc đèn, mặt bàn nhỏ. Không để lại cặn, không cần lau lại.

Lưu ý quan trọng: cồn 96% thực ra kém hiệu quả hơn cồn 70%. Cồn nồng độ cao bay hơi quá nhanh, chưa kịp thấm vào tế bào vi khuẩn đã bay hết. Cồn 70% bay hơi chậm hơn, tiếp xúc đủ lâu để diệt khuẩn hiệu quả.

Nước tẩy pha loãng (sodium hypochlorite - Javel)

Rẻ nhất, mạnh nhất trong 3 loại. Diệt được cả vi khuẩn kháng thuốc, nấm mốc, và nhiều loại virus. Phù hợp cho sàn nhà, nhà tắm, bồn rửa, bề mặt lớn. Nhớ pha đúng nồng độ - nồng độ quá cao gây hại sức khỏe và ăn mòn bề mặt, quá thấp thì không diệt khuẩn được. Không dùng cho vải và đồ có màu (tẩy màu).

Dung dịch khử khuẩn chuyên dụng

Tiện lợi nhất - xịt trực tiếp, không cần pha. Phù hợp cho vải, nệm, sofa, gối, những bề mặt không thể dùng cồn hay nước tẩy. Xịt khử khuẩn vừa diệt khuẩn vừa khử mùi, phù hợp cho đệm giường và sofa - những bề mặt vải tiếp xúc da hàng ngày.

Pha dung dịch diệt khuẩn đúng nồng độ

Dùng đúng dung dịch rồi nhưng pha sai nồng độ thì cũng không hiệu quả. Đây là bảng pha nước tẩy theo mục đích:

Bảng pha nước tẩy Javel (nồng độ ban đầu 3-5%)

3 quy tắc pha cần nhớ:

1. Đổ nước tẩy vào nước (không ngược lại) - tránh bắn dung dịch đậm đặc

2. Pha trong phòng thoáng và đeo găng tay cao su khi pha và sử dụng

3. Dùng trong 24 giờ - dung dịch pha sẵn mất tác dụng nhanh, không giữ qua ngày hôm sau

Thời gian tiếp xúc - bí quyết ít người biết

Lau xong bề mặt, ĐỪNG lau khô ngay. Dung dịch diệt khuẩn cần ít nhất 1-5 phút tiếp xúc mới diệt khuẩn hiệu quả. Lau khô ngay = sạch bụi bẩn nhìn thấy nhưng vi khuẩn vẫn còn.

Kết hợp thói quen diệt khuẩn với checklist dọn bếp 15 phút mỗi ngày để không mất thêm thời gian riêng.

Checklist diệt khuẩn theo khu vực - làm gì, khi nào

Áp dụng checklist này để không bỏ sót vùng nào quan trọng.

Bếp - mỗi ngày

• Mặt bếp trước và sau nấu ăn (nước tẩy 0.1% hoặc nước lau sàn diệt khuẩn)

• Bồn rửa và vòi nước (cồn 70% hoặc nước tẩy 0.1%)

• Tay nắm tủ lạnh, tay cầm lò vi sóng (cồn 70%)

• Bàn ăn sau bữa cơm (nước tẩy 0.1%)

Phòng khách - mỗi ngày

• Remote TV (cồn 70%)

• Công tắc đèn (cồn 70%)

• Tay ghế sofa, gối sofa (xịt khử khuẩn)

• Bàn cà phê (cồn 70%)

Nhà tắm / WC - mỗi ngày

• Bồn cầu (nước tẩy Vixol chuyên dụng)

• Vòi nước và tay vặn (cồn 70%)

• Tay nắm cửa nhà tắm (cồn 70%)

• Bồn rửa mặt (nước tẩy 0.1%)

Phòng ngủ - 2-3 lần/tuần

• Công tắc đèn (cồn 70%)

• Điện thoại và bàn phím (cồn 70%)

• Đầu giường (xịt khử khuẩn)

• Tay nắm cửa phòng ngủ (cồn 70%)

Toàn nhà - hàng tuần

• Lau sàn toàn bộ bằng nước lau sàn diệt khuẩn

Nước lau sàn Earth Choice từ chiết xuất thiên nhiên organic, diệt khuẩn hiệu quả và an toàn khi có trẻ nhỏ hay thú cưng trong nhà. Không cần pha thêm hóa chất, dùng nguyên chai với cây lau là được.

Xem thêm vệ sinh bếp sạch bóng 15 phút mỗi ngày để biết cách sắp xếp công việc bếp núc hợp lý hơn.

5 sai lầm nguy hiểm khi diệt khuẩn nhà cửa

Một số sai lầm không chỉ làm giảm hiệu quả mà còn gây nguy hiểm thực sự cho sức khỏe.

Sai lầm 1: Trộn nước tẩy (bleach) với ammonia hoặc các chất tẩy khác

Đây là sai lầm nguy hiểm nhất. Trộn nước tẩy với ammonia (thành phần trong nhiều dung dịch lau kính, đa năng) tạo ra khí chloramine cực độc - gây khó thở, buồn nôn, kích ứng mắt và mũi họng nghiêm trọng. Trộn nước tẩy với giấm cũng nguy hiểm (tạo khí clo). Nguyên tắc vàng: KHÔNG BAO GIỜ trộn 2 loại hóa chất tẩy rửa khác nhau.

Sai lầm 2: Dùng cồn 96% vì "mạnh hơn"

Logic nghe có vẻ đúng nhưng thực tế ngược lại. Cồn 96% bay hơi quá nhanh, chưa kịp thấm vào tế bào vi khuẩn để phá vỡ màng tế bào đã bay hết. Cồn 70% bay chậm hơn, tiếp xúc đủ thời gian cần thiết. Dùng cồn 70% là đúng.

Sai lầm 3: Lau xong lau khô ngay

Dung dịch diệt khuẩn cần 1-5 phút tiếp xúc với bề mặt để hoạt động. Lau lên rồi lau khô ngay là chỉ làm sạch bụi nhìn thấy, không diệt khuẩn. Lau xong, để ít nhất 1-2 phút mới lau khô.

Sai lầm 4: Dùng dung dịch pha sẵn từ hôm trước

Nước tẩy pha loãng mất tác dụng sau 24 giờ do chlorine bốc hơi. Pha sẵn để dùng dần cả tuần là lãng phí - dung dịch đó không còn diệt khuẩn nữa. Pha mới mỗi ngày hoặc dùng dung dịch đóng chai sẵn (ổn định hơn nhiều).

Sai lầm 5: Không đeo găng tay

Hóa chất tẩy rửa - đặc biệt nước tẩy và cồn - gây khô và kích ứng da tay nếu tiếp xúc thường xuyên. Đeo găng tay cao su mỏng là đủ, bảo vệ da mà vẫn linh hoạt khi lau dọn.

Cảnh báo: Nếu vô tình trộn nhầm hóa chất và thấy mùi hắc hoặc khói - mở cửa ngay, ra ngoài thoáng khí, không ở lại trong phòng.

Vệ sinh nhà vệ sinh cũng cần đặc biệt chú ý an toàn hóa chất. Xem thêm vệ sinh nhà vệ sinh hết mùi hôi để biết cách vệ sinh đúng và an toàn.

Tóm tắt: 3 nguyên tắc diệt khuẩn nhà cửa hiệu quả

Diệt khuẩn không cần tốn nhiều thời gian, chỉ cần làm đúng 3 điều:

1. Đúng chỗ: Ưu tiên 5 bề mặt tiếp xúc nhiều (tay nắm cửa, công tắc, điện thoại, bàn ăn/bếp, vòi nước) - đây là nơi vi khuẩn tập trung, không phải sàn nhà

2. Đúng dung dịch: Cồn 70% cho bề mặt nhỏ; nước tẩy pha loãng cho sàn, nhà tắm; xịt khử khuẩn cho vải nệm

3. Đủ thời gian: Để dung dịch tiếp xúc 1-5 phút trước khi lau khô

Bạn đang dùng gì để diệt khuẩn nhà cửa hàng ngày? Mình thì dùng cồn 70% cho bề mặt nhỏ và nước lau sàn Earth Choice cho sàn nhà - an toàn mà hiệu quả, đặc biệt khi nhà có trẻ nhỏ. Ghé Nắng House xem thêm sản phẩm vệ sinh nhà cửa an toàn nhé! Có mẹo gì hay thì chia sẻ với mình nha!

Câu hỏi thường gặp về diệt khuẩn nhà cửa

Diệt khuẩn có cần thiết mỗi ngày không?

Không nhất thiết phải làm tất cả mỗi ngày. Ưu tiên 5 bề mặt tiếp xúc nhiều nhất (tay nắm cửa, công tắc, điện thoại, bàn ăn, vòi nước) - những chỗ này nên lau mỗi ngày. Sàn nhà và phòng ngủ có thể 2-3 lần/tuần. Nhà vệ sinh nên vệ sinh mỗi ngày hoặc cách ngày.

Cồn rửa tay có dùng lau bề mặt được không?

Được, nhưng kém hiệu quả hơn. Cồn rửa tay thường chứa thêm gel hoặc dưỡng ẩm, có thể để lại cặn nhờn trên bề mặt cứng. Tốt nhất dùng cồn y tế 70% dạng lỏng thuần túy để lau bề mặt.

Nước muối có diệt khuẩn nhà cửa được không?

Không hiệu quả để diệt khuẩn bề mặt. Nước muối có tính sát khuẩn nhẹ nhưng không đủ nồng độ để diệt vi khuẩn và virus trên bề mặt đồ vật. Chỉ nên dùng nước muối sinh lý cho vệ sinh cá nhân (rửa mũi, họng).

Diệt khuẩn bằng tia UV có hiệu quả không?

Đèn UV-C diệt khuẩn hiệu quả trong không khí và bề mặt - được dùng trong bệnh viện. Tuy nhiên, thiết bị dân dụng thường có công suất thấp hơn và cần tiếp xúc trực tiếp đủ thời gian. Không thay thế hoàn toàn phương pháp lau bề mặt. Lưu ý: tia UV-C gây hại mắt và da - không nhìn trực tiếp vào đèn đang sáng.

Nhà có trẻ nhỏ thì dùng dung dịch diệt khuẩn nào an toàn?

Ưu tiên dung dịch từ thành phần tự nhiên hoặc dung dịch trung tính. Nước lau sàn organic như Earth Choice từ chiết xuất bồ đề không chứa hóa chất độc hại, an toàn khi trẻ ngồi chơi dưới sàn. Cồn 70% an toàn cho bề mặt cứng nhưng cần bay hơi hết (vài phút) trước khi cho trẻ tiếp xúc. Nước tẩy dùng đúng nồng độ và để bay mùi trước khi trẻ vào khu vực đó.